เทียนหยาเกอหนี่ว์ (天涯歌女) เพลงหวานกับชีวิตที่แสนขม

เทียนหยาเกอหนี่ว์ (天涯歌女) เพลงหวานกับชีวิตที่แสนขม

บางคนเมื่อได้ฟังเพลงแล้วอาจคุ้นๆ ว่าเคยได้ยินเพลงนี้ที่ไหน? อันที่จริงเพลงนี้เก่าทีเดียว แต่หากใครเคยดูหนังเรื่อง “Lust, Caution” ที่นำแสดงโดยทัง เหวย (汤唯) และเหลียง เฉาเหว่ย (梁朝伟) คงไม่ลืมฉากในร้านอาหารญี่ปุ่นที่ทัง เหวยในบทสายลับร่ายรำและร้องเพลงให้ "มิสเตอร์อี้" (เหลียง เฉาเหว่ย) ฟัง และเพลงที่เธอร้องก็คือเพลงที่เราได้นำมาแนะนำให้ลองฟังกัน

[ ทัง เหวยและเหลียง เฉาเหว่ยจาก Lust, Caution (2007) ]

เพลง "เทียนหยาเกอหนี่ว์" หรือ "นักร้องสาวพเนจร" แต่งทำนองโดยเฮ่อ ลู่ว์ทิง (贺绿汀) และเนื้อร้องโดยเถียน ฮั่น (田汉) ร้องครั้งแรกโดยโจว เสวียน (周璇) (หรือที่อาม่าอาจเรียกว่า จิวซ้วง) เพื่อประกอบในหนังยุคเซี่ยงไฮ้เรื่อง "นางฟ้าข้างถนน" (马路天使) นอกจากเฮ่อ ลู่ว์ทิง และเถียน ฮั่นจะเป็นนักประพันธ์ที่มีชื่อเสียง สร้างบทเพลงประจำตัวที่เป็นอมตะให้กับโจว เสวียนถึง 2 เพลง คือเพลง "นักร้องสาวพเนจร" และ "ซื่อจี้เกอ" หรือ บทเพลงสี่ฤดู (四季歌) แล้ว พวกเขายังมีชื่อจากการแต่งเพลงทางการเมือง โดยเฉพาะเถียน ฮั่น เขายังเป็นถึงผู้แต่งเนื้อร้องให้กับเพลงชาติจีนอีกด้วย

"นางฟ้าข้างถนน" เป็นเรื่องราวของสองสาวพี่น้องที่ต้องหนีภัยสงครามมาอยู่เซี่ยงไฮ้เพื่อเอาชีวิตรอด พี่สาวต้องทำงานเป็นโสเภณี ส่วนน้องสาว (รับบทโดยโจว เสวียน) ต้องกลายเป็นนักร้องในโรงน้ำชา ทั้งสองพี่น้องต้องดิ้นรนอีกครั้งด้วยความช่วยเหลือของหนุ่มนักดนตรีผู้เป็นเพื่อนบ้าน เมื่อคนที่รับเลี้ยงดูเป็นพ่อแม่บุญธรรมพยายามจะขายพวกเธอให้กับเศรษฐีคนหนึ่ง

จะว่าไปหนังเรื่องนี้ก็ไม่ต่างจากชีวิตจริงๆ ของโจว เสวียนสักเท่าไร ตอนอายุ 3 ขวบเธอถูกญาติขโมยไปขายให้กับครอบครัวอื่น ต่อมาตอนอายุได้ 7 ขวบ พ่อบุญธรรมก็คิดจะขายเธอเป็นโสเภณี โชคดีที่แม่บุญธรรมไม่เห็นด้วย และแม้ว่าภายหลังเธอจะกลายเป็นนักร้องและนักแสดงที่ประสบความสำเร็จ แต่ชีวิตนอกจอกลับล้มเหลว สุดท้ายเธอต้องหย่าร้าง ล้มป่วยและเสียชีวิตลงด้วยอายุเพียง 37 ปี

[ โจว เสวียนจาก นางฟ้าข้างถนน (1937) ]

แม้ว่าหนังเรื่องนี้หรือชีวิตของเธอจะไม่ได้จบแบบแฮปปี้เอนดิ้ง แต่ว่าเพลงประกอบซึ่งเป็นเพลงหวานปนขมอย่าง "นักร้องสาวพเนจร" กลับกลายเป็นเพลงอมตะ อาจเป็นไปได้ว่าความรักท่ามกลางความทุกข์และความสิ้นหวังคือสาเหตุที่ทำให้ "นักร้องสาวพเนจร" กลายเป็นเพลงที่หลายคนยังจดจำไม่ลืม

家山呀北望

泪呀泪沾襟

小妹妹想郎 只到今,

郎呀, 患难之交恩爱深 。

มองไปทิศเหนือจากบ้านในขุนเขา

น้ำตาไหลหลั่งเปื้อนชายเสื้อ

จวบจนวันนี้ สาวน้อยก็ยังครุ่นคิดถึงเขา

มีแต่รักท่ามกลางความทุกข์ยากเท่านั้นที่เที่ยงแท้

人生呀谁不,

惜呀惜青春,

小妹妹似线 郎似针,

郎呀, 穿在一起不离分。

ในชีวิต มีใครหรือ

ไม่ยินดีในวัยเยาว์?

สาวน้อยเปรียบเหมือนด้าย ชายหนุ่มเหมือนดั่งเข็ม

ดั่งเข็มและด้วย ผูกพันไม่พลัดพราก

ขอบคุณภาพจาก South China Morning Post และ Baidu Encyclopedia